B Bijlagen​

Vanaf 1 augustus 2023 is er sprake van een nieuwe organisatie Firda. Wat betreft de verantwoording voor het jaar 2023 kunnen we twee periodes onderscheiden: 

1. Januari 2023 tot 1 augustus 2023 (vóór de fusie van ROC Friese Poort en Friesland College) 
2. Augustus 2023 tot en met 31 december 2023 (na de fusie, genaamd Firda)

In 2023 hebben we de focus gelegd op:

• de verdere transitie van flexibel en responsief onderwijs binnen ons onderwijs.  
• meer capaciteit onderwijsteams voor flexibel en responsief onderwijs. 
• het verbeteren van de vaardigheden van docenten, zodat ze goed voorbereid zijn op nieuwe manieren van lesgeven die beter aansluiten bij wat er in de praktijk gevraagd wordt. 
• het vernieuwen van het lesprogramma, waarbij de onderwijsteams werken met leereenheden, leeractiviteiten en leeruitkomsten. 
• de ondersteuning van technologie. We hebben geïnvesteerd in technologische voorzieningen en trainingen om docenten in staat te stellen gemengde leermethoden aan te bieden via het online leerplatform FP-C@mpus.

• het professionaliseren van digitale vaardigheden van onze medewerkers en onderwijsteams, door trainingen, workshops en ondersteuningsactiviteiten. 
• de verdere ontwikkeling van leeromgevingen. Mijn Academie (professionaliseringsplatform) is verder vormgegeven. Zo ook de digitale leeromgeving voor modules voor vakken, zoals rekenen, Nederlands, Engels en keuzedelen is verder ontwikkeld.

• Er is volop ingezet op ingezet op: Inspiratiesessies, docentendagen ondernemerschap.  

• Duurzaamheid is samen met het bedrijfsleven geïntegreerd in het technisch vakonderwijs. We zijn in 2023 aan de slag gegaan met de uitbreiding naar andere domeinen, als Uniform beroepen, Handel, Zorg en Horeca. Ook in ons Burgerschap heeft duurzaamheid een plek.   
• We maken ieder jaar de CO2-uitstoot zichtbaar in een Infographic.

• het realiseren van de doelstelling ten aanzien van het practoraat Brede Vorming dat zich strekt tot diverse teams en domeinen Brede Vorming verweven hebben in hun onderwijspraktijk, 
• de verschuiving van Brede Vorming naar maatschappelijke diensttijd; meer regie op vestigingsniveau, waarbij programmamanagers een sleutelrol spelen in het bevorderen van Brede Vorming. 
• Er is gewerkt aan de overdracht van kennis en inzichten van het practoraat naar andere collega's, met name de programmamanagers. Dit is bedoeld om continuïteit te waarborgen bij het versterken van Brede Vorming binnen de organisatie.

• Er is ingezet op het integreren van twee of meer internationale componenten in vrijwel elke opleiding.  
• Het kennisdelingsplatform voor internationalisering is verder doorontwikkeld. Het biedt opleidingsteams een plek om informatie uit te wisselen en inspiratie op te doen, met een focus op internationale componenten.

• een breed scala aan excellentie-initiatieven, zowel voor studenten als docenten. In elke vestiging hebben we verschillende excellentietrajecten aangeboden, zoals keuzedelen, talentenklassen, dubbelkwalificatie, multidisciplinaire programma's, en Cambridge Engels.  
• succesvolle samenwerkingsverbanden op regionaal en inter-ROC-niveau.  
• Met de Hanzehogeschool en NHL/Stenden hebben we gezamenlijke trajecten zoals het Junior Honours College voor studenten en het Senior Honours College en de leergang "A Teacher's Road to Excellence" voor docenten. 
• We werken succesvol samen met de vijf noordelijke ROC’s in het programma "Noorderkracht" voor studenten.  De leergang “A Teacher’s road to Excellence is een voorbeeld van een scholingsinitiatief voor docenten dat gezamenlijk wordt opgepakt 
• Ook in 2023 hebben meer dan dertig kandidaten van ROC Friese Poort deelgenomen aan wedstrijden van Skills Heroes. Deze wedstrijden zijn een vast onderdeel geworden voor veel teams, wat wijst op een sterke betrokkenheid bij en streven naar vakmanschap en excellentie. 

• Succesvolle doorstroom vo-mbo-hbo. In de regio werken we intensief samen met ander onderwijs in de ontwikkeling van de doorlopende leerlijnen vo-mbo-hbo. We hebben ingezet op het ontwikkelen van de nieuwe leerlijn samen met het vo.  
• Succesvolle doorstroom NT2-studenten naar mbo.  
  • We hebben een begeleidingsstructuur opgezet. Er is een programma ‘studieskills’ ontwikkeld en dit programma wordt standaard aangeboden aan alle studenten niveau 2. Er is een begeleidingsstructuur voor anderstalige studenten (NT2) ontwikkeld. 
  • de lessen Nederlands voor de NT2-student wordt op alternatieve wijze aangeboden in plaats van de reguliere lessen. De student krijgt een extra uur Nederlands en de docent van het Taal en Reken Centrum wordt verder geprofessionaliseerd op het gebied van NT2.  
  • er is extra ondersteuning voor de NT2-student door loopbaancoaching en taalondersteuning van NT2- coaches. Daarnaast krijgt de student een extra begeleidingsuur voor studievaardigheden en interculturele vaardigheden. Studenten kunnen daarbij een taalbuddy krijgen.   
  • we versterken de deskundigheid van docenten in de beroepsopleiding: elk team met NT2-studenten wordt gekoppeld aan een NT2-coach die niet alleen studenten, maar ook docenten ondersteunt door in te spelen op het versterken van de handelingsbekwaamheid.  

• Voorkomen van voortijdig schoolverlaten. 
• De verdere versterving van de Student Service Centra in de vestigingen. Hier kunnen studenten terecht voor extra ondersteuning bij hun studie, passend onderwijs, persoonlijk welzijn, vragen over DUO en andere zaken met betrekking tot hun opleiding en loopbaan. 
• We werken nauw samen met het RMC (heet nu Doorstroompunten) met specifieke aandacht voor thuiszitters en schooluitval. 
• 'Time out-trajecten' zijn ingezet met als doel tijdelijk extra ondersteuning te bieden aan studenten en hen vervolgens terug te leiden naar de opleiding. 
• Optimaliseren van begeleiding van kwetsbare studenten en een succesvolle studieloopbaan. Binnen alle niveau 2 opleidingen is een extra begeleidingsuur ingezet als onderdeel van het curriculum. Elke afdeling organiseert dit zelf, maar er is een gemeenschappelijke basis voor het programma ontwikkeld, zodat teams niet alleen van elkaar kunnen leren, maar ook de switchende student in elke opleiding hetzelfde kan verwachten.  Alle studenten niveau 2 krijgen dit extra begeleidingsuur, maar dit wordt niet voor elke student op dezelfde manier ingevuld. Studenten hebben andere behoeften, het begeleidingsuur komt daaraan tegemoet. Om dit te borgen wordt gewerkt met een persoonlijk ontwikkelplan voor elke student.

• de verdere ontwikkeling van volwassenenonderwijs, met speciale aandacht voor het modulair vormgeven van volwassenenonderwijs. Dit stelt volwassenen in staat om mbo-certificaten te behalen en persoonlijke leerroutes te volgen. Er is ook aandacht voor in company scholingstrajecten en het valideren van verworven kennis en ervaring. 

• De verdere ontwikkeling van het alumnibeleid. 
• De verder ontwikkeling van het alumninetwerk met oud-studenten. 

• De verdere strategische ontwikkeling van professionalisering binnen het HRM-beleid, met een focus op brede thema’s als ‘Leren van elkaar en de integratie van professionalisering in de kwaliteitszorg en cultuur. Specifieke initiatieven zijn: de leergang voor senior docenten, het leiderschapstraject en de samenwerking met onderwijskundigen en FP-design en de realisatie van een digitale leeromgeving ‘Mijn academie’ die toegankelijk is voor alle medewerkers.

In 2023 hebben we de focus gelegd op:

Voor de opleidingen ZSW (Zorg, Service & Welzijn) en OAPW (Onderwijsassistent & Pedagogisch Werk) was het streven om de band met het werkveld te versterken en het onderwijs te verbeteren door nauwe samenwerking met professionals uit het werkveld. Vertegenwoordigers van twee projecten van het Friesland College kwamen bijeen om deze doelen te bespreken. Het eerste project richtte zich op de opleiding Onderwijsassistent & Pedagogisch Werk, terwijl het tweede project zich focuste op de ZSW-opleidingen. Ondanks dat ze de afgelopen jaar verschillende trajecten hadden doorlopen, deelden beide projecten twee cruciale overeenkomsten: ze hebben de relatie met het werkveld verstevigd en het onderwijs in samenwerking met professionals verder ontwikkeld.

Creatieve Industrie streefde ernaar voor alle drie de projecten een logische opleidingspartner in de regio te zijn. 

De aanvullende ambities waren per project als volgt: 

• Het Textiel Lab moest zowel intern als extern ingezet worden, met speciale aandacht voor circulariteit. 
• Voor Cyber Security was het doel om deel te nemen aan diverse projecten in de regio. 
• Het Media Productiehuis wilde met kernpartners een stichting vormen voor de langere termijn. 

We hebben grote stappen gezet op het gebied van innovatie en samenwerking met zowel de overheid als het bedrijfsleven. We weten elkaar steeds beter te vinden, wat het onderwijs stimulerend en waardevol maakt.

De opleiding Travel & Hospitality wilde de samenwerking met ondernemers verder ontwikkelen, met speciale aandacht voor innovatie, design thinking en talen. Hun doel was om het 'gat' tussen opleiding en werkveld te verkleinen en studenten beter voor te bereiden op de arbeidsmarkt. Dit is afgelopen jaar verder verstevigd.

In de Techniek & Technology wilden we de netwerken met partners uit verschillende bedrijven versterken en uitbreiden. Vervolgens wilden we de vraag uit het werkveld vertalen naar het onderwijs en samen een meer hybride leeromgeving creëren. De eerste opleiding die een ingrijpende verandering onderging, was de opleiding Engineering met het uitstroomprofiel Specialist Mobiele Techniek. We werkten meer projectmatig en betrokken het bedrijfsleven bij onze projecten. Zo werkten we onder andere aan projecten gerelateerd aan een waterstofboot, elektrische karts en flexibel in te zetten accu’s. Zelfs het examineren gebeurt nu met opdrachten uit de praktijk. Ook de opleidingen in Motorvoertuigen, Bouw en Life Sciences zijn meer praktijkgericht vormgegeven.

We beoogden onze studenten en docenten beter faciliteren om ondernemerschap te ontdekken en tijdens de studie toegankelijker te maken. Dit deden we door verschillende activiteiten aan te bieden en nieuw lesmateriaal te ontwikkelen. We organiseerden workshops, hackathons, masterclasses en inspiratiesessies die toegankelijk waren voor studenten en docenten van alle zes scholen van het Friesland College. Voor de studenten waren er drie keuzedelen over Ondernemerschap, met onderwerpen zoals oriëntatie, ondernemend gedrag en ondernemend vakmanschap. Voor deze keuzedelen ontwikkelden we nieuw lesmateriaal. En voor de docenten organiseerden we, samen met partner Founded in Friesland, de Docentenjourney. Tijdens deze journey werden docenten van verschillende scholen uitgedaagd om hun eigen ondernemerschap te ontwikkelen, van elkaar te leren en elkaar te inspireren.

De student kan echt de regie nemen over zijn onderwijsproces binnen praktijk gestuurd leren, dat was onze droom. We spraken daarom regelmatig af met het werkveld, zodat we samen zorg konden dragen voor het voortdurende leren en ontwikkelen van studenten en medewerkers binnen het Friesland College. We pasten de manier van roosteren aan en ontwikkelden verschillende leereenheden. Er waren steeds drie leereenheden beschikbaar waar de student uit kon kiezen. Alle studenten bekeken samen met hun coach of vakspecialist met welke leereenheid ze aan de slag zouden gaan. De voortgang werd getoetst aan de hand van de leermeter.

Onze ambitie was om te werken aan het stroomlijnen en optimaliseren van de organisatie en uitvoering van keuzedelen. Daarnaast wilden we de tevredenheid van de studenten vergroten en ervoor zorgen dat onze partners de keuzedelen als actueel ervoeren. We hebben grote stappen gezet en onze keuzedelen blijken van grote meerwaarde te zijn voor de studenten en werkveld. Ons doel was destijds om ons aanbod zo actueel mogelijk te houden en in te spelen op nieuwe ontwikkelingen in het werkveld. Dat is gelukt. Om te bekijken hoe we het nog beter kunnen doen, is er een evaluatieapp ontwikkeld waarbij studenten met ons kunnen delen wat goed gaat en wat nog beter kan.

Studenten Services biedt een breed scala aan extra ondersteuning en uitdaging voor de studenten, variërend van hulp bij complexe problemen tot programma's die studenten in staat stellen uit te blinken. Dit omvat loopbaanadviesgesprekken, ondersteuning bij internationale ervaringen en programma's gericht op inclusief onderwijs en het voorkomen van voortijdig schoolverlaten, waarin Studenten Services een leidende rol speelt. Het bevorderen van persoonlijk leiderschap van de student en het stimuleren van zelfregie in hun eigen ontwikkeling en loopbaan staat hierbij centraal. 

Daarnaast biedt Studenten Services ondersteuning aan medewerkers. 

D ‘tour- en School als Werkplaatsmedewerkers boden in 2023 hulp bij pedagogische en andere relevante vragen vanuit docententeams. Zorgcoördinatoren fungeerden als klankbord en vraagbaak, waaronder voor de Contactpersonen Studentenzorg. Internationalisering organiseerde jobshadowing met buitenlandse partners. Het vsv/arbeidsteam was actief bezig met studenten, voerde monitoring uit en analyseerde ongediplomeerde uitstroom. 

Vanuit het thema versterking begeleiding ondersteunde Studenten Services de aanpakken en plannen van de FC Scholen om onderwijsresultaten te verbeteren, uitval te voorkomen en het studiesucces te verhogen.

Belangrijke doelstellingen van dit project waren onder andere: 

• minder voortijdige schoolverlaters; 
• goede begeleiding; 
• betere en succesvolle doorstroom naar vervolgopleiding; 
• bewuste keuze van de opleiding zorgt voor goede afronding; 
• integratie van entree en niveau 2 op verschillende gebieden en opleidingen. 

In 2023 hebben we op alle doelstellingen verbeteringen behaald.

We hebben ons ingezet om mensen vanuit diverse achtergronden en zonder startkwalificatie, zoals vmbo’ers, inburgeraars en andere instromers, beter voor te bereiden op de doorstroom naar een vervolgopleiding, de arbeidsmarkt of participatie in de maatschappij, zelfs als zij niet in staat waren om een volledig mbo-diploma te behalen. 

Het Friesland College bood al veertig jaar NT2-onderwijs aan. Echter, in de nieuwe wet wordt niet alleen taal, maar ook maatschappelijke participatie belangrijk, dus startte de werkgroep een pilot bij een gemeente om kennis en ervaring op te doen. Al snel werden deze pilots uitgerold bij meerdere gemeentes. In die fase werkten we aan de professionalisering van de docenten, onder andere met de docententraining ‘Nederlands op de werkvloer’ van het ITTA. De nieuwe wet stimuleerde inburgeraars om aan het werk te gaan, waarbij taal cruciaal was, niet alleen voor communicatie, maar ook voor veiligheid, efficiëntie en integratie op de werkvloer. Met de kennis uit de docententraining vulden de docenten hun taallessen op een andere manier in.

Het Friesland College heeft grote stappen gemaakt in het begeleiden van studenten tijdens en naast de reguliere lessen op gebied van ondersteuning bij persoonlijke vraagstukken, leerproblemen en andere belemmerende factoren. Dit wordt is breed in het FC ingezet en doorontwikkeld middels programma’s zoals D ‘tour, waarbij studenten binnen hun leertraject extra ondersteuning krijgen. De werkende principes hiervan moeten nog verder ingezet worden bij het reguliere onderwijs, waardoor het niet meer als extra wordt ervaren door de student, maar als regulier onderdeel van het leertraject. 

We hebben bijvoorbeeld jongeren die intern wonen bij Fier, een behandelcentrum op terrein van geweld in afhankelijkheidsrelaties, en onderwijs bij ons volgen. Voor de studenten van Fier worden individuele maatwerktrajecten vormgegeven waarbij zij zowel intensieve behandeling als onderwijs volgen. 

Ook andere studenten op het Friesland College die om uiteenlopende redenen behoefte hebben aan een maatwerktraject worden vanuit D ‘Tour op deze wijze ondersteund. Hiervoor zijn de werkzame elementen onderzocht, doorontwikkeld en in de D ‘Tour-aanpak opgenomen.

We wilden bij de start zowel digitaal als fysiek zichtbaar en herkenbaar zijn binnen het Friesland College, en streefden ernaar dat vijf procent van de studenten gebruikmaakt van het excellentie-aanbod. Met dit programma werken we aan het onderwijs van de toekomst. We legden in 2023 verbindingen tussen verschillende partijen, speelden in op behoeften uit het werkveld, faciliteerden collega-docenten met innovatieve projecten, boden maatwerk en sloten aan op de Global Goals. 

Ons doel was om jaarlijks vijf procent van de studenten te bereiken met ons programma. Inmiddels hebben we het afgelopen jaar in totaal ruim achthonderd studenten bereikt, waarmee we ruimschoots over dit percentage heen zijn gegaan.

Mentoring is een gestructureerde relatie waarin een meer ervaren persoon (de mentor) zijn kennis, ervaring en begeleiding deelt met een minder ervaren persoon (de mentee) om professionele, persoonlijke of academische groei te stimuleren. Student Initieert Eigen Mentoring (SIEM) vertegenwoordigt een innovatieve doorontwikkeling van het Mentor Programma Friesland, met als doel studenten te leren hoe ze rolmodellen in hun eigen omgeving kunnen erkennen, formaliseren en integreren in hun portfolio. In 2023 hebben we stappen kunnen zetten om dit te realiseren.

Het Friesland College streeft naar een versterkte positie op het gebied van internationalisering en wereldburgerschap, met als doel elke student én medewerker internationaal competent te maken, zowel binnen Nederland als in een internationale context. Buitenlandse ervaringen bieden een verscheidenheid aan nieuwe perspectieven; het verbreedt de zelfstandigheid, flexibiliteit en begrip voor andere culturen en mensen. Echter, aangezien niet alle studenten in staat zijn of de voorkeur geven om naar het buitenland te gaan, brengen we internationale ervaringen ook naar de school zelf. Dit hebben we bijvoorbeeld door middel van gastlessen van internationale docenten, burgerschapslessen en diverse internationale activiteiten gerealiseerd. Met Erasmusbeurzen streven we ernaar zelfs studenten met financiële beperkingen de mogelijkheid te bieden om internationale ervaringen op te doen. Ook ontvingen we diverse buitenlandse delegaties in onze scholen.

We wilden het leren in de praktijk verdiepen en de kwaliteit van het onderwijs en de didactische en pedagogische vaardigheden van de docenten verbeteren. Een manier om collega’s bij hun ontwikkelvraag te ondersteunen, waren de meet-ups. We zijn ermee begonnen omdat bepaalde thema’s, zoals digitalisering en coaching, bij meerdere FC-scholen speelden. We organiseerden de meet-ups zowel fysiek als digitaal of in een mix van die twee. Deze meet-ups zijn goed ontvangen en hebben bijgedragen aan de professionele ontwikkeling van docenten en teams.

In onze visie streven we ernaar dat digitale geletterdheid onder medewerkers vanzelfsprekend en goed doordacht is, vooral in het gebruik van digitale middelen binnen het onderwijs. Het doel is dat de student steeds meer zelf de regie kan nemen in zijn leertraject door het gebruik van deze digitale middelen. Dit streven heeft geleid tot de benoeming van meerdere collega’s tot mediacoach, verspreid over alle scholen van het Friesland College. 

Dit initiatief heeft ervoor gezorgd dat het merendeel van de docenten nu beschikt over solide digitale vaardigheden. Onze begeleiding richt zich nu voornamelijk op het effectief inzetten van deze digitale tools om het onderwijs nog efficiënter en dynamischer te maken. Hierdoor zijn we in staat geweest om de focus te verleggen van het aanleren van basisvaardigheden naar een meer geavanceerd gebruik van digitale hulpmiddelen in het onderwijsproces.

Ons streven was om de (onderwijs)teams een hoog niveau van zelfstandigheid te laten bereiken op diverse gebieden, waardoor ze in staat zouden zijn om actueel, effectief en kwalitatief hoogstaand onderwijs te bieden, en snel te kunnen reageren op regionale veranderingen. Echter, bedrijfsvoering en HR bleken twee gebieden waar de meeste teams niet over voldoende expertise beschikten. Om dit aan te pakken, hebben we naast de basisteams kernteamleden ingezet. Deze kernteamleden zijn gericht op teams die ondersteuning nodig hebben op het gebied van bedrijfsvoering en HR. Ze fungeren niet als een managementlaag, maar eerder als specialisten die het team versterken. Hierdoor kregen docenten opnieuw de mogelijkheid om meer verantwoordelijkheid te nemen voor het uitvoeren en vernieuwen van het onderwijs, wat natuurlijk hun primaire focus is.

Onze focus ligt op een krachtige, slagvaardige en flexibele samenwerking tussen onderwijs en ondersteuning, met als doel de onderwijsteams te faciliteren en de reis van de student zo soepel mogelijk te laten verlopen. We willen dat onze ondersteuners niet meer als eilandjes opereren, maar eerder als een netwerk van specialisten. In 2023 hebben we dit een boost gegeven. Door het toepassen van resultaatverantwoordelijkheid en het delen van kennis over elkaars vakgebieden, konden de teamleiders gezamenlijk optrekken. Zij bespraken consequent zaken als begrotingen, teamplannen en digitalisering. Korte communicatielijnen hielpen daarbij, om samen het onderwijs adequaat te ondersteunen en ervoor te zorgen dat de student succesvol zijn opleiding kan doorlopen.

In 2024 treedt de nieuwe regeling Kwaliteitsafspraken 2024-2027 in werking. Wij hebben op basis van deze regeling een nieuwe kwaliteitsagenda voor de jaren 2024-2027 ingediend bij het Ministerie van OCW. Op basis van deze kwaliteitsagenda zijn we als Firda alvast aan de slag gegaan, met in achtneming van de geest van deze agenda. 

We zetten alvast in op een aantal prioriteiten. Het betreft de gelden voor de geoormerkte thema’s vanuit het Ministerie.

We hebben ingezet op: 

• extra docenten voor kleinere klassen. 
• extra begeleiding in het onderwijs en stage. 
• goede voorbereiding op de overstap naar de arbeidsmarkt.

We hebben ingezet op: 

• Extra formatie voor de onderwijsteams in relatie tot flexibel onderwijs, zoals extra capaciteit om te komen tot fijn ontwerp en uitvoeren van pilots en experimenten.

We hebben ingezet op: 

• Het maken van een plan om met partners in het onderwijs te zorgen dat leerlingen en studenten in verschillende fases van hun opleiding kunnen kennismaken met beroepsonderwijs. De extra inzet betreft: 
  • Extra fte voor LOB. 
  • Meer en effectieve oriënterende beroeps- of bedrijfsbezoeken. 
  • Meer en beter begeleiden van studenten bij het kiezen van een stageplek en -inrichting 
  • LOB-scholingscursussen of -training voor docenten en loopbaanbegeleiders.

We hebben ingezet op: 

• Het intensiveren van de bestaande practoraten door de koppeling met de expertise centra op het gebied van Studenten Services en Leven Lang Ontwikkelen.

We hebben ingezet op: 

• Het maken van een begin van de professionalisering en carrièreperspectief van het onderwijspersoneel en ondersteunend personeel.